PANAMA KANALI-ÇİBİ MARUKOSAN-YUSUFELİ

 Abdülbaki Gölpınarlı'nın çeviri kitaplarını okurken, önsözleri okumadan geçmek olmaz. Belki tekrar tekrar okumak iyi olur. 

 Ferhan Şensoy'la yapılan bir röportajda gazeteci, eleştirmenlerin sanatçı üzerindeki etkilerini sordu. Ferhan Şensoy'un cevabı çok güzeldi: " eleştirmenler  sanatçıyı yönlendiremez. İzleyiciyi yönlendirebilir. Sanatçı sanatını yapar. Eleştirmen onun ardından konuşur.  Ben çoktan yeni bir işe başlamışımdır. "

Bilim Adamı yerine Bilim İnsanı demek popüler kültür demektir.  Bilim adamı diyenler  erkek cinsine atıfta bulunmuş değillerdi.  Bundan daha üzücü olan,   bilim insanı lafını ortaya sürenlerin güzel bir kalpleri asla yoktu; çünkü kazara bile bilim adamı deseniz size bu dünyayı dar etmeyi amaçlamaya başlıyorlardı; nerde kaldı bilinçli bir seçimle bilim adamı demekte devam etmeyi seçmek.   Bilim adamı ifadesinden rahatsız olmak için insan epeyce boş ve tembel olmalı. Kafa yoracak ciddi meseleleri olmamalı.  Aynı insanlar kalkıyor mesela insanoğlu sözünden bile rahatsızlık duyup sizden insan kızı demenizi falan bekliyorlar. Oysa oğul kelimesi erkeklikle ilgili değildir. Arı oğul verir mesela. Popüler kültür bilgiyi ve bilgiye verilen değeri aşağı çekebilir ve bunda bir süreliğine başarılı olabilir ama uzun vadede hayatta kalmaya devam edecek olan bilgidir.  Popüler kültür ifadesinin kendisi bile popüler.   

 Ferdi  Tayfur'un emmoğlu diye bir şarkısı var. Eğer dinlemediyseniz onu bir de Fatih Erkoç'tan dinleyin. Video olarak izleseniz de daha güzel olabilir. Bir şarkı  tamamen aynı kalıp bu kadar değişebilirmiş meğer. Fatih Erkoç'un sanatçı olduğunun ispatı gibi.  Tıpta bazı ameliyatları, varolan bazı teknikleri azıcık modifiye etmek ve yeni bir teknik olarak sunmak pek ilgi gören bir yaklaşımdır. Burada Fatih Erkoç bu modifikasyon, yorumlama işini tam anlamı ile yapıyor.  Demek ki bir şeye bakış açımız önemli. Nerden baktığımız önemli. Nasıl baktığımız önemli.  Ayrıca Fatih Erkoç'un kendi şarkılarından da çok güzel olanlar var. Ellerim Bomboş ve Anı bunların arasında başı çekebilir.  Bir de Fatih Erkoç'un seçtiği ve yorumladığı  Türk Halk Müziği ve Türk Sanat Müziği eserleri var. Seher Yeli ve Babamın Sevdiği Şarkılar adlı albümlerde.  Onlar da çok güzel icra edilmişler.  Fotoğraflar iki farklı açıdan aynı yeri gösteriyor. Bursa Özlüce'den ...

Vietnam. Evet Vietnam. Önce onu da Kuzey Vietnam ve Güney Vietnam diye ayırmayı becermişler. Ama onlar akıllarını başlarına toplamış ve 1970'li yıllarda birleşmişler. Amerika ne sebeple oraya bombalar atmış, 2 milyondan fazla insanı ne sebeple öldürmüş cevabını bile merak etmeye gerek yok.  Ben 2020 yılında kendime satın aldığım fotoğraf makinesinin üzerinde MADE IN VIETNAM yazısını görünce gurur duydum. Bıravo dedim. O kadar da güzel yapıp paketlemişler.  Doksan milyon kişi yaşıyor bugünkü  Vietnam'da. Kuzey-Güney doğrultusunda uzanan ince uzun bir deniz kenarı ülkesi.  Değişik Vietnam atasözleri var:  *yerken yerini, eğlenirken arkadaşını seç. *çok tabak çok hastalık demektir.  Fıransız'lar tarafından da  bazı kötülüklere maruz kaldıkları için mutfaklarında Çin ve Fıransız mutfağı izleri varmış.  Muhammed Ali Clay Vietnam'da savaşa katılmayı kabul etmediği için asker olmayı red etmiş. Ne kadar kişilikli bir hareket değil mi. Vietnamlılar bana bi...

Tuhaf şey. Bilmediğin ve duymadığın bir etkinlikte bulunman imkansıza yakın. Mesela yalan söylemekle seni birinin tanıştırması lazım. Yalan söyleyince kazançlı çıkılabildiğini görürsen yalan söylemek iştahın kabarabilir. Büyüdükçe tanışıklık kazandığım ne kadar,  güzel olarak kabul etmediğimiz davranış varsa onları büyük şehirlerin insanlarından öğrendim. Bizim küçük kasabamızda, biz küçükken onlar yoktu. Bilmezdik. 

Yıllar önce  evimizde henüz elektrik düğmeleri de yokken İsmet Özel'in, karpuz sergilerinde  niçin  lüküs yandığını bilmediğini bile Duymadığım günlerde Çarşıya gider Ve İspirto alarak eve dönerdim O ispirto ile babam  Sadece babam Lüksümüzü yakardı Ve  Evimiz aydınlanırdı  Şimdi İkibinyirmi yılı Mayıs ayında İSPİRTO TÜRK adı ile  Bir kitap okuyorum Gökhan Gökbel yazmış. Diyor ki: "Yani Türk topraklarında magandalığı başlatan gayr-i müslimlerdir." Yine diyor ki: "Yani birileri 1 Mayıs'ı İstanbul'da ilk defa İstanbul işgâl altındayken kutladı. Biz o sıra canımızla meşguldük." Ve yine diyor ki: "Yeri gelmişken, dün Türk bayrağı dalgalanan Arap ülkelerinde gâvurların eliyle krallıklar kuruldu ve o krallıkların çocukları......" "Zira tatile uğrayan şey  her daim münfaildir." "Yani bedelli askerliğin tarihi Osmanlılardan başlar ve bu Osmanlının gayr-i müslimlere askerlik yaptıramadığı için bulduğu bir çaredir." "İsmet  Özel...

hepsi bunların görmekten bütün bu olan biten görmekten

花よ綺麗とおだてられ Hanayo kireyi to odaterare ÇİÇEKSİN GÜZELSİN DEYİP ŞIMARTILIP 咲いて見せればすぐ落ちらされる Saitemisereba sugu oçirasareru ÇİÇEK AÇIP GÖSTERİNCE YERE DÜŞÜRÜLECEKSİN 馬鹿なバカなバカな女の怨み節 Bakana bakana bakana onnano uramibuşi APTAL APTAL APTAL KADININ ACIKLI ŞARKISI さだめ哀しとあきらめて Sadame kanaşi to akiramete HAYAT ACIDIR DEYİP VAZGEÇECEKSİN 泣きを見せればまた泣かされる Naki o misereba mata nakasareru AĞLADIĞINI GÖSTERİRSEN YENİDEN AĞLATILACAKSIN 女女女涙の怨み節 Onna onna onna namidano uramibuşi KADIN KADIN  KADIN GÖZYAŞLARININ ACIKLI ŞARKISI 憎い口惜しい許せない Nikui kuyaşi yurusenai NEFRET ETSEN MAALESEF AFFEDEMEYECEKSİN 消すに消えない忘れられない Kesuni kienai vasurerarenai KESİP ATSAN ATAMAZSIN UNUTAMAZSIN 尽きぬ尽きぬ尽きぬ女の怨み節 Tsukinu tsukinu tsukinu onnano uramibuşi BİTMEK BİLMEZ KADININ ACIKLI ŞARKISI 夢よ未練と嗤われて Yumeyo mirento varavarete RÜYA, GELECEK DEYİP GÜLÜNECEKSİN 覚めて見せますまだ覚めきれぬ Samete misemasu  mada samekirenu GÖZÜNÜ AÇSAN GÖSTERSEN YİNE AÇAMAZSIN 女女女心の怨み節 Onna onna onna kokorono uramibuşi KAD...

Başrollerinde MFÖ'nün Mazhar'ı ve Güven Kıraç'ın oynadığı film. izlenmeğe değer oyuncular çok başarılı herkes ama herkes başrol oynar gibiydi gündelik hayatta içi boş bir şekilde kullandığımız büyük cümlelere tam da bu havanın  verilmiş olması  beni çok mutlu etti bazı filmlerde bazı tiplendirmeler bazen uymayabiliyor ama bunu kenarda tutarak izleriz  filmleri burada tiplendirmeler çok başarılı bir şeyler iddia etmeden bu kadar sessiz bir şekilde bu kadar bir ailece izlenebilecek film yaptıkları için tüm ekibi kutluyorum.

Bursa'da Panayır adı ile anılan çoğunlukla Karslı göçmenlerin yaşadığı bir mahalle var. Panama Kanalı iki denizi doğrudan birleştiren bir kanal değildir. Kıstağın orta kısmı denizlerden çok yüksek olduğu için burası boydan boya kazılmamış Gatun Gölünden yararlanılarak kademeli yükselen havuzlar aracılığı ile su yatağı bütünlüğü sağlanmıştır. Bu son cümleyi başka dillerde söyleyip yazabilmek güzel olurdu.

Kadının kelimeleri bitmiş. Arabayı anlatıyor. Benim gözlerim önünde kaza oldu. Ben kazaya dahil olmadım. Sorsan ne tedbir almışım. Hayat yine de yaşanılıyor.

Bugün Çibi Marukosan'ı izlerken yüklükte yastık ve yatakların arasından bir zarf düştü ve içinden para çıktı. Şunu anlıyorum: bana bu çizgi filmi sevdiren şey insan oluşumuzun tam da içtenlikle ilgili olan kısmını her defasında yüzüme vuruyor olması.  Bana beni hatırlatıyor. Diğer yandan Panama Kanalı'nın inşaasına olan hayranlığım ve şaşkınlığım da giderek büyüyor. Belki bir gün Panama Kanal'ından geçmek bana kaderimde yazılmış olmasa da internetten videosunu olsun izledim. Nasıl ki ameliyathanedeki arkadaşım sordu:" sizi Maruko hiç aradı mı?" ... Kanal seyahati 10 saattir ve bu sayede 2 haftalık uzun yol kısalmıştır. Kanal Büyük Okyanusu Atlas Okyanusuna bağlar. Kanal inşaatında her hangi bir gün 40.000 insan çalışmıştır. Tüm inşaat boyunca 25.000 insan vefat etmiştir.